Του Νίκου Λακόπουλου
Mε μια παραίτηση υπουργού -με σκονάκι για το τι θα πει- και μια συγγνώμη αλλά από το νέο υπουργό -που δεν φταίει- ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης βγάζει πάλι τον εαυτό του έξω από τις ευθύνες για την τραγωδία στα Τέμπη.
Δεν θα είναι αυτός που θα ελεγχθεί, αλλά εκείνος που ελέγχει. Βγάζει πόρισμα και αποδίδει ευθύνες με τον ίδιο τρόπο που ανέθεσε τις ευθύνες του για τις υποκλοπές σε υφισταμένους που ανέλαβαν μια -πολιτική μόνο- ευθύνη που όμως είναι δική του.
Με τη σειρά του ο υπουργός που παραιτείται δεν αναλαμβάνει τελικά καμμιά ευθύνη και παραιτείται για λογαριασμό του… πολιτικού συστήματος με μια δήλωση που δημιουργεί ερωτηματικά: για ποιο πράγμα αναλαμβάνει την “αντικειμενική πολιτική ευθύνη” ο Κώστας Καραμανλής και πως απαλάσσεται από την ίδια ευθύνη ο Πρωθυπουργός;
Aν πρόκειται για «τραγικό ανθρώπινο λάθος» όπως αποφάνθηκε πριν την έρευνα ο Πρωθυπουργός -βρίσκοντας και διαχρονικές ευθύνες- η “υπερκομματική επιτροπή» που θα διερευνήσει τα αίτια του δυστυχήματος- και θα συγκροτηθεί από την κυβέρνηση μάλλον δεν έχει έργο.
Ή μάλλον έχει, τη συγκάλυψη όποιων ευθυνών ξεφεύγουν από την ευθύνη ενός σταθμάρχη και διαχέονται στην κυβέρνηση που εμφανίζεται πάλι ενώ είναι η ελεγχόμενη να είναι αυτή που θα κάνει τον έλεγχο.
΄Πίσω από το “ανθρώπινο λάθος”
Ο Πρωθυπουργός έκρινε, δίκασε και αποφάσισε αποδίδοντας ευθύνες και προσδιόρισε για ΄όσους δεν κατάλαβαν πως η σύσταση της επιτροπής που θα εξετάσει τα αίτια του δυστυχήματος θα εξετάσει “και τις διαχρονικές καθυστερήσεις στην υλοποίηση των σιδηροδρομικών έργων”.
Ο νέος υπουργός Μεταφορών τοποθετείται εκεί με μια και μόνο αποστολή: να συγκροτήσει μια επιτροπή -υπερκομματική, όχι διακομματική- που έχει πάρει ΄ήδη κατευθύνσεις από τον Πρωθυπουργό που λειτουργεί πάλι ως μονάρχης: αυτή τη φορά παρακάμπτει… υπερκομματικ΄ά εντελώς την Βουλή και τις επιτροπές που συμμετέχει η ενοχλητική αντιπολίτευση.
Το πρόβλημα ωστόσο δεν είναι το “ανθρώπινο λάθος”, αλλά πώς φτάσαμε στο εξαρτάται η ασφάλεια και η ζωή των επιβατών του τρένου από ένα λάθος.
Μια πραγματική έρευνα για το συμβαίνει στον ελληνικό σιδηρόδρομο θα αποκαλύψει πως πίσω από το ανθρώπινο λάθος βρίσκεται το κομματικό κράτος.
Προφανώς ο σταθμάρχης -που διορίστηκε στα γεράματα με συνθήκες που πρέπει να ερευνηθούν δεν ευθύνεται για τις τεράστιες τεχνολογικές ελλείψεις στο δίκτυο ασφαλείας και τις επικοινωνίες να γίνονται μέσω τηλεφώνου και μηνυμάτων με χειροκίνητο τρόπο.
Προφανώς η τραγωδία είναι μια υπόθεση που υπερβαίνει την Τροχαία Λαμίας. Ήδη από τον περασμένο Νοέμβριο σε εξώδικο με αποδέκτες τον ΟΣΕ, το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, τη Ρυθμιστική Αρχή Σιδηροδρόμων και την Hellenic Train, η Πανελλήνια Ένωση Προσωπικού Έλξης έχει υποδείξει υπεύθυνους και ευθύνες:
«Με λύπη/προβληματισμό σας αναφέρουμε, ότι παρά τις διαρκείς επισημάνσεις μας, διαμαρτυρίες μας και πρωτίστως τις συνεχείς εκκλήσεις μας προς αποκατάσταση εντεινόμενων προβλημάτων του σιδηροδρομικού δικτύου, ότι –δυστυχώς- επιβεβαιώθηκαν οι φόβοι τραυματισμών που σας είχαμε εκφράσει.
Διαπιστώνουμε διαρκώς την κακή κατάσταση της σιδηροδρομικής υποδομής, την έλλειψη συντήρησης της (που αποδεικνύεται από τις βραδυπορίες που καθημερινά δίνονται στους μηχανοδηγούς),την μη λειτουργία φωτοσημάτων και τηλεδιοίκησης εδώ και πολλά έτη, την μη λειτουργία του συστήματος ETCS (European Traffic Control System– του οποίου η θέση σε λειτουργία προστατεύει έναντι στο ανθρώπινο λάθος) η οποία δεν λειτούργησε ποτέ, παρά το γεγονός ότι έχει εγκατασταθεί στις μηχανές!”.
Οι ευθύνες και ο σταθμάρχης
Προφανώς υπάρχουν ευθύνες για παραλείψεις που ξεφεύγουν από τον βολικό σταθμάρχη και αγγίζουν την κυβέρνηση. “Συστημικό έγκλημα δεν σημαίνει πλήρη διάχυση της ανθρώπινης ευθύνης και αδυναμία απόδοσης ευθυνών” γράφει ο Νίκος Παρασκευόπουλος στο News 24 7. “
” Το έγκλημα παράλειψης κατά τον Ποινικό μας Κώδικα (άρθρο 15), ίσης βαρύτητας και ποινής με τα αντίστοιχα ενέργειας, για παράδειγμα, συνήθως συχνά έχει ως δράστες τους ασκούντες καθήκοντα και εξουσίες, υψηλά ιστάμενους:
Προϊστάμενους, εποπτεύοντες, διευθύνοντες, πολιτικά αρμόδιους υπεύθυνους κλπ. Με όρους της εγκληματολογίας, τα εγκλήματα παράλειψης συνήθως έχουν δράστες με λευκό κολλάρο».
Kαι ο Νίκος Παππάς για λογαριασμό της αξιωματικής αντιπολίτευσης:
“Ενημερώνουμε τον κ. Μητσοτάκη και τον κ. Γεραπετρίτη πως ο ελεγχόμενος δεν μπορεί να ορίζει τον ελεγκτή του. Τα αίτια που οδήγησαν στο τραγικό δυστύχημα στα Τέμπη δε θα διερευνηθούν από κάποια δήθεν «υπερκομματική επιτροπή» που θα ορίσει η κυβέρνηση με πρόσωπα της αρεσκείας της.
Υπάρχουν οι αρμόδιες Αρχές που θα τα ερευνήσουν όλα διεξοδικά. Εκτός εάν ο κ. Μητσοτάκης που την προανήγγειλε, έχει κάποια σπουδή να βγάλει ένα προεκλογικό πόρισμα, που θα επιβεβαιώσει αυτό που έσπευσε να προδικάσει εχθές: πως για όλα φταίει «κυρίως ένα ανθρώπινο λάθος».
Για μια ακόμα φορά η κυβέρνηση Μητσοτάκη -όπως έκανε με το σκάνδαλο των υποκλοπών- με μια παραίτηση με σκονάκι, μια συγγνώμη και μια παρέμβαση στην Δικαιοσύνη επιχειρεί να συγκαλύψει μια τραγωδία που μπορεί να αποτελεί έγκλημα.
Σε κάθε περίπτωση για την προαγγελθείσα τραγωδία υπάρχουν ευθύνες. “Είναι η ώρα της Δικαιοσύνης», προκειμένου να εντοπιστούν οι υπαίτιοι, «όποιοι κι αν είναι, όπου κι αν ανήκουν, από όπου και αν προέρχονται, ό,τι κι αν εκπροσωπούν» αναφέρει ο Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου Ισίδωρος Ντογιάκος στο έγγραφο του στον επικεφαλής της Εισαγγελίας Εφετών Λάρισας.
«Δεν πρέπει να παγιδευτεί η δικανική κρίση σε ποινικές ευθύνες συγκεκριμένων ατόμων και μόνο. Αντίθετα, επιβάλλεται η πλήρης διερεύνηση της υπόθεσης από κάθε πλευρά και η απόδοση ευθυνών προς πάσα κατεύθυνση, σύμφωνα με τις ουσιαστικές ποινικές διατάξεις, την ισχύουσα δικονομική τάξη».
Σημειώνουμε το “όποιοι κι αν είναι” και περιμένουμε. Μάταια μάλλον.