Ισραήλ: “Μετά τον Λαριτζανί θα εξοντώσουμε και τον Μοτζταμπά Χαμενεΐ” – Ποιος ήταν ο Αλί Λαριτζανί και τι σημαίνει η δολοφονία του

Ο ισραηλινός στρατός διαμήνυσε ότι είναι αποφασισμένος «να κυνηγήσει, να εντοπίσει και να εξουδετερώσει» τον νέο ανώτατο ηγέτη του Ιράν, τον Μοτζταμπά Χαμενεΐ, ο οποίος δεν έχει εμφανιστεί δημοσίως μετά τον διορισμό του στο αξίωμα, την περασμένη εβδομάδα.

«Τον Μοτζαμπά Χαμενεΐ (…) δεν τον ακούμε, δεν τον βλέπουμε, αλλά μπορώ να σας πω ένα πράγμα: θα συνεχίσουμε να καταδιώκουμε κάθε πρόσωπο που συνιστά απειλή για το Ισραήλ. Δεν υπάρχει ατιμωρησία για αυτόν, θα τον κυνηγήσουμε, θα τον βρούμε και θα τον εξουδετερώσουμε» είπε ο ταξίαρχος Έφι Ντέφριν, ο εκπρόσωπος του στρατού, μιλώντας στην τηλεόραση.

Οι απειλές κατά του νέου ηγέτη του Ιράν έρχονται λίγες ώρες μετά τον ισχυρισμό των Ισραηλινών ότι σκότωσαν τον Αλί Λαριτζανί, τον ισχυρό αρχηγό των υπηρεσιών ασφαλείας του Ιράν, του οποίου ο θάνατος, εάν επιβεβαιωθεί, θα αφήσει ένα σοβαρό κενό στην καρδιά του καθεστώτος.

Αραγτσί: Η δολοφονία μεμονωμένων ηγετών του Ιράν «δεν θα κλονίσει ουσιαστικά το σύστημα»

Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, μιλώντας στο Al Jazeera, ήταν ο πρώτος αξιωματούχος που αντέδρασε στην είδηση για τον θάνατο του Αλί Λαριτζανί.

Παρά το γεγονός ότι δεν το επιβεβαίωσε, τόνισε ότι πρόκειται για ένα σύστημα που βασίζεται σε θεσμούς και ότι όποιος και αν σκοτωθεί δεν θα κλονίσει πραγματικά το σύστημα. Είπε ότι το πιο σημαντικό πρόσωπο ήταν ο ηγέτης – και ο ηγέτης σκοτώθηκε, αλλά αυτό δεν κλόνισε πραγματικά το σύστημα.

Ποιος ήταν ο Αλί Λαριτζανί

Ο Αλί Λαριτζανί θεωρούνταν το ψύχραιμο και ρεαλιστικό πρόσωπο του ιρανικού κατεστημένου, ένας άνθρωπος που έγραφε βιβλία για τον Γερμανό φιλόσοφο του 18ου αιώνα Ιμάνουελ Καντ και συμμετείχε σε διαπραγματεύσεις για το πυρηνικό πρόγραμμα με τη Δύση.

Γεννημένος στις 3 Ιουνίου 1958 στη Νατζάφ του Ιράκ, σε εύπορη οικογένεια από το Αμόλ, ο Λαριτζανί ανήκει σε μια δυναστεία με τέτοια επιρροή ώστε το περιοδικό Time την είχε χαρακτηρίσει το 2009 ως «τους Κένεντι του Ιράν».

Ο πατέρας του, Μίρζα Χασέμ Αμολί, ήταν διακεκριμένος θρησκευτικός λόγιος. Και όπως ο ίδιος, τα αδέλφια του κατείχαν μερικές από τις ισχυρότερες θέσεις στη χώρα, μεταξύ άλλων στη Δικαιοσύνη και στη Συνέλευση των Ειδικών, το όργανο που έχει την αρμοδιότητα επιλογής και εποπτείας του Ανώτατου Ηγέτη.

Οι δεσμοί του με την επαναστατική ελίτ του Ιράν μετά το 1979 είναι και προσωπικοί. Σε ηλικία 20 ετών παντρεύτηκε τη Φαριντέ Μοταχαρί, κόρη του Μορτεζά Μοταχαρί, στενού συνεργάτη του ιδρυτή της Ισλαμικής Δημοκρατίας, Ρουχολάχ Χομεϊνί.

Παρά τις συντηρητικές θρησκευτικές ρίζες της οικογένειας, τα παιδιά του έχουν ακολουθήσει διαφορετικές πορείες. Η κόρη του, Φατεμέ, απόφοιτη Ιατρικής του Πανεπιστημίου της Τεχεράνης, ολοκλήρωσε την ειδίκευσή της στο Cleveland State University στο Οχάιο των ΗΠΑ.

Μαθηματικός και φιλόσοφος

Σε αντίθεση με πολλούς από τους συνομηλίκους του που προέρχονταν αποκλειστικά από θρησκευτικές σχολές, ο Λαριτζανί διαθέτει και κοσμικό ακαδημαϊκό υπόβαθρο.

Το 1979 απέκτησε πτυχίο στα Μαθηματικά και την Επιστήμη Υπολογιστών από το Πανεπιστήμιο Τεχνολογίας Σαρίφ. Στη συνέχεια ολοκλήρωσε μεταπτυχιακές και διδακτορικές σπουδές στη δυτική φιλοσοφία στο Πανεπιστήμιο της Τεχεράνης, εκπονώντας διατριβή για τον Καντ.

Ωστόσο, οι πολιτικές του θέσεις υπήρξαν το επίκεντρο της καριέρας του.

Μετά την επανάσταση του 1979 εντάχθηκε στους Φρουρούς της Επανάστασης στις αρχές της δεκαετίας του 1980 και στη συνέχεια πέρασε στην κυβέρνηση, υπηρετώντας ως υπουργός Πολιτισμού υπό τον πρόεδρο Ακμπάρ Χασεμί Ραφσαντζανί από το 1994 έως το 1997 και αργότερα ως επικεφαλής της κρατικής ραδιοτηλεόρασης (IRIB) από το 1994 έως το 2004. Κατά τη διάρκεια της θητείας του στο IRIB δέχθηκε επικρίσεις από μεταρρυθμιστές, οι οποίοι τον κατηγόρησαν ότι οι περιοριστικές πολιτικές του έστρεψαν τους νέους προς τα ξένα μέσα ενημέρωσης.

Από το 2008 έως το 2020 διετέλεσε πρόεδρος του Κοινοβουλίου (Ματζλίς) για τρεις συνεχόμενες θητείες, διαδραματίζοντας σημαντικό ρόλο στη διαμόρφωση της εσωτερικής και εξωτερικής πολιτικής.

Τι σημαίνει ο θάνατος του Λαριτζανί

Ο αντίκτυπος του θανάτου του Λαριτζανί δεν αφορά την απώλεια ενός και μόνο αξιωματούχου. Εμβαθύνει μια κρίση ηγεσίας που θα μπορούσε να επηρεάσει τόσο την πορεία του πολέμου όσο και τη σταθερότητα του ίδιου του ιρανικού κράτους σύμφωνα με το BBC.

Η ισραηλινή αεροπορική επιδρομή που σκότωσε τον επικεφαλής ασφαλείας του Ιράν, Αλί Λαριτζανί, απομάκρυνε έναν από τους πιο έμπειρους και επιδραστικούς διαμορφωτές της πολιτικής της Ισλαμικής Δημοκρατίας σε μια κρίσιμη στιγμή.

Ο Λαριτζανί δεν ήταν στρατιωτικός διοικητής, αλλά αποτελούσε κεντρική μορφή στη διαμόρφωση των στρατηγικών αποφάσεων του Ιράν. Ως γραμματέας του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας, βρισκόταν στον πυρήνα της λήψης αποφάσεων για τον πόλεμο, τη διπλωματία και την εθνική ασφάλεια.

Η φωνή του είχε βαρύτητα σε όλο το σύστημα, ιδιαίτερα στη διαχείριση της αντιπαράθεσης του Ιράν με τις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ.

Υπάρχουν επίσης ενδείξεις ότι η ηγεσία δυσκολεύεται να διαχειριστεί τη διαδοχή. Το Ιράν έχει καθυστερήσει δημόσιες ανακοινώσεις και έχει κρατήσει ορισμένα πρόσωπα, συμπεριλαμβανομένου του νέου ανώτατου ηγέτη Μοτζτάμπα Χαμενεΐ, σε μεγάλο βαθμό εκτός δημοσιότητας. Το αν αυτό οφείλεται σε λόγους ασφαλείας ή σε εσωτερική αβεβαιότητα δεν είναι σαφές.

Βραχυπρόθεσμα, το πιθανό αποτέλεσμα είναι μια πιο ασταθής κατάσταση: μια πιο σκληρή στρατιωτική στάση στον πόλεμο και σκληρότερη καταστολή στο εσωτερικό.

Με την πάροδο του χρόνου, γίνεται ολοένα και πιο δύσκολο για ένα σύστημα που συνεχίζει να χάνει ανώτερα στελέχη να λειτουργήσει αποτελεσματικά, ιδιαίτερα σε μια χώρα με περισσότερα από 90 εκατομμύρια ανθρώπους.