Tου Γιαννάκη Ομήρου
Η επίθεση με Drones εναντίον της Βρετανικής Βάσης του Ακρωτηρίου αποδεικνύει περίτρανα το θανάσιμο κίνδυνο που συνιστά η παραμονή των καταλοίπων της αποικιοκρατίας στο έδαφος της Κυπριακής Δημοκρατία.
Από τα όσα έχουν γίνει γνωστά οι Βρετανικές βάσεις στην Κύπρο έχουν ενεργό συμμετοχή στις πολεμικές επιχειρήσεις των ΗΠΑ και του Ισραήλ εναντίον του Ιράν. Παρά τις περί του αντιθέτου διαβεβαιώσεις η Βρετανία ούτε ενημέρωσε ούτε επιδίωξε κάποιας μορφή συναίνεση της Κυπριακής Δημοκρατία.
Προβάλλεται κατά καιρούς η άποψη ότι οι Βρετανικές Βάσεις στην Κύπρο είναι «κυρίαρχες» και ως εκ τούτου δεν χρειάζεται οποιαδήποτε ενημέρωση ή πολύ περισσότερο εξασφάλιση συγκατάθεσης από την Κυβέρνηση για την όποια χρήση τους.
- Το πρώτο που θα πρέπει να επισημανθεί είναι ότι οι στρατιωτικές βάσεις των Βρετανών στην Κύπρο, όπως και άλλες παρόμοιες βάσεις πρώην αποικιοκρατικών δυνάμεων σε πρώην αποικίες σε άλλες περιοχές του κόσμου, με βάση επανειλημμένες αποφάσεις της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ είναι παράνομες, αφού αποτελούν κατάλοιπα αποικισμού (vestiges of colonialism).
- To δεύτερο, εξόχως σημαντικό ανεξάρτητα από το παράνομο της Βρετανικής παρουσίας με βάση τη συλλογική βούληση των Εθνών, είναι ότι η Βρετανία, με βάση σχετικές υποχρεώσεις που έχει αναλάβει ρητώς στα πλαίσια της Συνθήκης Εγκαθίδρυσης ή που προκύπτουν από τις γενικές αρχές του διεθνούς δικαίου θα πρέπει:
α) Να έχει πλήρη συνεργασία με την Κυπριακή Δημοκρατία
β) Να αποδέχεται ότι η Συνθήκη εγκαθίδρυσης -όπως και κάθε άλλη διεθνής συνθήκη- θα πρέπει να ερμηνεύεται καλόπιστα και κατά τρόπο που δεν οδηγεί σε παράλογα αποτελέσματα. Είναι προφανές ότι για την χρήση των στρατιωτικών της βάσεων ως ορμητηρίου για επιθέσεις εναντίον τρίτης χώρας, η Βρετανία οφείλει όχι μόνο να ενημερώνει τη νόμιμη Κυβέρνηση της Κυπριακής Δημοκρατίας αλλά και να λαμβάνει τη συγκατάθεση της, δεδομένου ότι υπάρχει ο σοβαρός κίνδυνος εμπλοκής της Κύπρου σε πολεμική σύρραξη.
γ), Σε ότι αφορά το θέμα της λεγόμενης κυριαρχίας των Βρετανικών βάσεων. Οι Βάσεις δεν είναι κυρίαρχες όχι μόνο για κατάδηλα και αυτόδηλα πολιτικούς λόγους αφού κάτι τέτοιο συγκρούεται με την υπόσταση της Κυπριακής Δημοκρατίας ως κράτους πλήρους μέλους του ΟΗΕ. Οι ίδιοι οι Βρετανοί, μέσα από επίσημα έγγραφα του Υπουργείου Εξωτερικών και Κοινοπολιτείας και του Γραφείου Αποικιών και τα οποία έχουν αποδεσμευθεί από χρόνια, ουσιαστικά παραδέχονται ότι δεν τίθεται θέμα κυριαρχίας, παρά το ότι δεν αναμένεται ότι θα δηλώσουν δημοσίως κάτι τέτοιο.
δ) Η Βρετανία έχει παραβιάσει κατάφωρα τις Συνθήκες Εγκαθίδρυσης, Εγγυήσεως και Συμμαχίας, κι αυτό, αφού δεν έλαβε τα αναγκαία μέτρα για την παρεμπόδιση της τουρκικής εισβολής και στη συνέχεια της τουρκικής κατοχής σε βάρος της κυριαρχίας και ανεξαρτησίας τη Κύπρου. Επίσης κανένα μέτρο δεν έλαβε για τη ανατροπή της ανακήρυξης «ανεξάρτητου κράτους» στο κατεχόμενο μέρος της Κύπρου.
Τέλος, υπάρχει η άρνηση της Αγγλικής Κυβέρνησης να εκπληρώσει ρητή νομική της υποχρέωση για καταβολή ανά πενταετία τα οφειλόμενα ποσά προς την Κυπριακή Δημοκρατία, για κάθε πενταετία μετά το 1965.
Πρόκειται για κατάφωρη παραβίαση συμβατικής υποχρέωσης για την οποία, όπως επανειλημμένα απαίτησε η Βουλή των Αντιπροσώπων με ομόφωνα ψηφίσματα, η Κυπριακή Κυβέρνηση οφείλει να κινηθεί με όλα τα προσφερόμενα νομικά μέσα.
- Όταν η αλαζονεία της ισχύος και η συνεχής άρνηση εκπλήρωσης στοιχειωδών συμβατικών υποχρεώσεων είναι τα χαρακτηριστικά γνωρίσματα της βρετανικής συμπεριφοράς, το καθήκον μας δεν είναι ούτε η αβροφροσύνη ούτε η αιδήμων σιωπή. Λόγοι στοιχειώδους κρατικής αυτοάμυνας επιβάλλουν ανάλογη αντίδραση.
Η αλαζονική χρήση των Βρετανικών βάσεων στην επίθεση εναντίον του Ιράν, κατά πλήρη παραγνώριση της κυπριακής Δημοκρατίας, υπήρξε μια ακόμα ενέργεια «μέθης και υπεροψίας» της Βρετανίας και υποτίμησης και περιφρόνησης του Κυπριακού κράτους.
- Η δε επίθεση με Drones εναντίον της Βρετανικής βάσης Ακρωτηρίου καταδεικνύει, το πόσο θανάσιμο κίνδυνο συνιστά η παρουσία των στρατιωτικών βάσεων της Βρετανίας για τον Κυπριακό λαό.
Μετά και την ιστορική απόφαση του Διεθνούς Δικαστηρίου της Χάγης για την απομάκρυνση των Βρετανικών βάσεων από το κράτος του Μαυρικίου, που ισχύει erga omnes έναντι πάντων – και άρα και της Κύπρου – τι αναμένει η Κυπριακή Κυβέρνηση για να κινηθεί αποφασιστικά για τον τερματισμό της Βρετανικής αποικιοκρατικής παρουσίας στην Κύπρο;
Πρώην Πρόεδρος της Βουλής Των Αντιπροσώπων, 25 Φεβρουαρίου 2026
ΑΠΟ ΤΟ HELLAS JOURNAL