Του Νίκου Λακόπουλου
Με κάθε τρόπο, όπως και να μετρήσουμε, οι εκλογές που έρχονται, διπλές ή τριπλές, πολύ πιθανό και με νέες εκλογές το 2024, οδηγούν σε ένα συμπέρασμα: ένα κόμμα δεν θα μπορεί πλέον να σχηματίσει αυτοδύναμη κυβέρνηση. Αυτό που μένει για διαπραγμάτευση είναι ο τρόπος των συνεργασιών.
Αν αυτές οι συνεργασίες δεν επιτευχθούν με δικομματικές ή τρικομματικές κυβερνήσεις -ή με προσωρινές κυβερνήσεις ειδικού σκοπού- η μόνη λύση είναι μια μετωπική σύγκρουση ανάμεσα σε δύο κόμματα σε μια μάχη που ο Μητσοτάκης είναι ο απερχόμενος και ο Αλέξης Τσίπρας ο ερχόμενος.
Ο Αλέξης Τσίπρας έχει θέσει εξ αρχής τον στόχο μιας προοδευτικής κυβέρνησης με κορμό τον ΣΥΡΙΖΑ και προϋπόθεση να είναι πρώτο κόμμα αποκλείοντας την “κυβέρνηση ηττημένων” -μια κυβέρνηση όμως που είναι δύσκολο να υπάρξει.
Ο Νίκος Ανδρουλάκης με στόχο μια κυβέρνηση “σοσιαλδημοκρατική” χωρίς τον Μητσοτάκη ή τον Τσίπρα φαίνεται να αυτοπροτείνεται για πρωθυπουργός, αλλά αν το ποσοστό του δεν είναι καν διψήφιο δεν θα καταθέσει μόνο την τρίτη εντολή, αλλά θα πρέπει παραιτηθεί από το κόμμα του -΄η από ό,τι θα έχει απομείνει.
Μένει ο “καταλληλότερος” για πρωθυπουργός που όμως δεν θα μπορεί να ξανασχηματίσει αυτοδύναμη κυβέρνηση και θα πρέπει να συνεργασθεί με άλλο κόμμα ΄η με στελέχη άλλων κομμάτων -όπως έχει προαναγγείλει με μια πρόταση που μυρίζει αποστασία.
Αυτό βέβαια προϋποθέτει η Νέα Δημοκρατία να είναι πρώτο κόμμα ώστε να διεκδικήσει το σχηματισμό νέας κυβέρνησης με ανοιχτό το θεμα τι θα κάνει ο Μητσοτάκης αν το κόμμα του έρθει δεύτερο. Θα παραμείνει στην ηγεσία ή θα παραιτηθεί;
Ο Μητσοτάκης και το ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ
Οι επόμενοι μήνες θα κρίνουν αν το κόμμα του Κυριάκου Μητσοτάκη θα είναι πρώτο κόμμα και αν θα μπορεί μια συμμαχία ΣΥΡΙΖΑ -ΠΑΣΟΚ να σχηματίσει κυβέρνηση από την πρώτη Κυριακή.
Η δήλωση του Νίκου Ανδρουλάκη πως δεν θα δώσει σωσίβιο στον Μητσοτάκη και πως θα επιδιώξει τον σχηματισμό κυβέρνησης -«σοσιαλδημοκρατικής»- με έμφαση στο «νέο πολιτικό προσωπικό» μοιάζει με αποδοχή της πρότασης για προοδευτική συνεργασία, αλλά με τους δικούς του όρους.
H πρόσφατη δήλωση του Αλέξη Τσίπρα πως δεν θα κάνει «κυβέρνηση ηττημένων», αν είναι δεύτερο το κόμμα του, μάλλον είναι περιττή: αν δεν είναι πρώτο κόμμα δεν βγαίνουν οι έδρες για μια τέτοια κυβέρνηση κι αν είναι στις επόμενες εκλογές θα μπορεί να σχηματίσει κυβέρνηση αυτοδυναμίας.
Προφανώς αυτό εξαρτάται από το τι θα συμβεί από την στιγμή που το ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ πάρει εντολή σχηματισμού κυβέρνησης και αναγκαστεί να την καταθέσει και να πάει σε νέες εκλογές -πράγμα που απεύχεται γιατί μπορεί αυτό να είναι το τέλος του.
Η αυτοδυναμία του πρώτου κόμματος περνάει από αυτή την συνθλιβή και την εξαφάνιση ενός ακόμα κόμματος όσο και η αδυναμία να υπάρξει εξαρτάται από την είσοδο ενός ακόμα κόμματος στη Βουλή.
Μια πολυκομματική Βουλή απομακρύνει την επιστροφή του δικομματισμού, όσο η επιστροφή του περνάει από την ισοπέδωση του ΠΑΣΟΚ και την εξαφάνιση άλλων μικρών κομμάτων.
Πρόκειται να ζήσουμε ένα θρίλερ με κόμματα και βουλευτές να μπαινοβγαίνουν στη Βουλή και ψηφοφόρους να ψηφίζουν άλλο κόμμα από αυτό που είχαν αποφασίσει.
Η πολιτική και το παρασκήνιο
Η πολιτική ζωή με παρακολουθήσεις και υποκλοπές γίνεται υπόθεση παρασκηνίου όπου το τι θα ψηφίσουν οι πολίτες στις εκλογές αφορά την αποδοχή ή όχι ενός καθεστώτος όπου μια κυβέρνηση προετοιμάζεται ήδη στα παρασκήνια από αόρατους χειραγωγούς.
Στις εκλογές δεν θα κριθεί μόνο το καθεστώς Μητσοτάκη και η παραπομπή του σε Ειδικό Δικαστήριο για το σκάνδαλο των υποκλοπών -που έχουν προαναγγείλει ΣΥΡΙΖΑ και ΠΑΣΟΚ, αλλά και η δύναμη των αόρατων χειραγωγών να επιβάλλουν ένα πρόσωπο για αρχηγό κόμματος και πρωθυπουργό.
Η αναλογική εκπροσώπηση των ψηφοφόρων στη Βουλή εμφανίζεται ως κίνδυνος για τη δημοκρατία και η επιβολή μιας κυβέρνησης μειοψηφίας ως σταθερότητα που οδηγεί σε κυβερνήσεις του παρασκηνίου αδύναμες και εκβιαζόμενες -όπως θα ομολογήσει ο ίδιος ο Πρωθυπουργός μέσα στη Βουλή.
Όταν ξέσπασε το σκάνδαλο των υποκλοπών ο Μητσοτάκης πέρασε την μέρα και τη νύχτα του συνομιλώντας με καναλάρχες. Η παραμονή του στην κυβέρνηση -αν και είναι ουσιαστικά έκπωτος και απονομιμοποιημένος- στηρίζεται στις δημοσκοπήσεις, την απόκρυψη του σκανδάλου από τα μέσα ενημέρωσης και την αδράνεια της Δικαιοσύνης.
Από τότε μονότονα οι δημοσκοπήσεις υποβάλλουν στην κοινή γνώμη την εντύπωση ότι η Νέα Δημοκρατία είναι πρώτο κόμμα και ο ΣΥΡΙΖΑ βρίσκεται πίσω με μια διαφορά δεν μπορεί να ανατραπεί.
Η αλήθεια είναι πως η διαφορά μπορεί να ανατραπεί αν το ΠΑΣΟΚ συνθλιβεί στις εκλογές κι ένα ακόμα δεξιό κόμμα μπει στη Βουλή ή ενισχυθεί πολύ.
Οι ηττημένοι των εκλογών
Η χειραγώγηση της κοινής γνώμης με δημοσκοπήσεις αποτελεί μια νοθεία στις εκλογές χωρίς πια βία όπου η απλή αναλογική εμφανίζεται ως απειλή για την σταθερότητα, ενώ είναι μια σπουδαία ευκαιρία για κυβέρνηση δημοκρατικής συνεργασίας.
Αν αυτή η συνεργασία δεν υπάρξει ο Μητσοτάκης θα μπορέσει να διεκδικήσει τον σχηματισμό κυβέρνησης με την βοήθεια πρόθυμων συμμάχων, αν και θα έχει ηττηθεί στις εκλογές.
Την ευθύνη για αυτή την υποκλοπή θα έχει ένα κόμμα που θα πληρώσει με την ζωή του. Ο ΣΥΡΙΖΑ συμπαγής και με ΄ένα μεγάλο ποσοστό αν και ηττημένος στις προηγούμενες εκλογές θα ενισχυθεί από μια μετωπική σύγκρουση.
Το ερώτημα είναι τι θα συμβεί μετά τις εκλογές και πόσα κόμματα θα επιβιώσουν αφού σε αυτές μπορεί να μην έχουμε έναν νικητή, αλλά περισσότερους από έναν ηττημένους.