Το τέλος ενός «οράματος», ο φόβος του νέου μνημονίου και οι πρόωρες εκλογές: το αδιέξοδο του Κυριάκου Μητσοτάκη και η φυγή στις κάλπες ή αλλιώς: «Ο σώζων εαυτόν σωθήτω»

Του Νίκου Λακόπουλου

Mε τις πρώτες φωνές στο κυβερνητικό στρατόπεδο αμφισβήτησης του Κυριάκου Μητσοτάκη, τον φόβο και την ανασφάλεια πάνω από την χώρα, τα σενάρια για πρόωρες εκλογές επανέρχονται. Μαζί με το ερώτημα αν όλα αυτά οδηγούν σε νέα μνημόνια -όταν η πανδημία θα έχει περάσει αφήνοντας πίσω της συντρίμμια και ελλείμματα, φτώχεια και ανεργία.

Σύμφωνα με τις προβλέψεις του προϋπολογισμού θα υπάρξει φέτος ύφεση της τάξης του 10,5%, ενώ το 2021 η ανάπτυξη θα ανέλθει σε 4,8%. Το πρωτογενές έλλειμμα -φέτος 7,2%- θα μειωθεί σε 3,9%. Το χρέος θα βρεθεί στο 208,9% του ΑΕΠ, για να υποχωρήσει στο 199,6% του ΑΕΠ το 2021.

Η ανεργία θα είναι 18% την επόμενη χρόνια, οι εισαγωγές θα μειωθούν 17,4%, αλλά θα ανακάμψουν δυναμικά στο 16,4% και οι ιδιωτικές επενδύσεις θα σημειώσουν «εκρηκτική» άνοδο στο 23,2% το 2021 από την πτώση του 14,3% φέτος.

«Οι προβλέψεις είναι ανεδαφικές» έσπευσαν να δηλώσουν με κοινή τους δήλωση ο Ευ. Τσακαλώτος και η Εύη Αχτσιόγλου. ¨Οι πολίτες θα κληθούν στο μέλλον να πληρώσουν συσσωρευμένα χρέη. Το Προσχέδιο που κατέθεσε σήμερα η κυβέρνηση προμηνύει νέα μνημόνια. De jure ή De facto».

Το καθόλου κρυμμένο κλειδί του προϋπολογισμού είναι η πρόβλεψη πως τα φορολογικά έσοδα θα αυξηθούν κατά 3,6 δισ. ευρώ, το 2021, που μπορεί να σημαίνει αυτό που θα είναι η κατάρρευση του αφηγήματος που έφερε τον Μητσοτάκη στην κυβέρνηση: όχι μόνο δεν θα μειωθούν οι φόροι, αλλά θα μπουν νέοι φόροι.

Η όγδοη έκθεση ενισχυμένης εποπτείας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την Ελλάδα -στο πλαίσιο του μηχανισμού επαγρύπνησης- πρόσφατα επισήμανε ότι η Ελλάδα είναι ανάμεσα στις χώρες με «υπερβολικές δημοσιονομικές ανισορροπίες». ‘Τα περισσότερα από τα μέτρα που περιλαμβάνονται στο σχέδιο προϋπολογισμού της Ελλάδας στηρίζουν την οικονομική δραστηριότητα, με φόντο τη σημαντική αβεβαιότητα».

Με το βλέμμα στα ελλείμματα και το χρέος οι Βρυξέλλες προειδοποιούν την κυβέρνηση να μην ξεφύγει στις δαπάνες και στον δανεισμό και απαιτούν προσήλωση στις «μεταρρυθμίσεις». Η βιωσιμότητα του χρέους απαιτούσε ετήσιο πρωτογενές πλεόνασμα 3.5% την περίοδο 2017-2022 – με δεδομένη ανάπτυξη 1,5.

Η κυβέρνηση έχει ήδη υπερβεί τον αρχικό στόχο δανεισμού το 2020 και ο φόβος για νέο μνημόνιο διαπερνά τον προϋπολογισμό -που μειώνει δαπάνες και παραπέμπει σε νέους φόρους.

«Η πιθανότητα του δυσμενούς σεναρίου για την χώρα θα αυξάνει, καθώς τα ομόλογα του ελληνικού δημοσίου στην αγορά χαρακτηρίζονται ακόμα «σκουπίδια» (junk bonds)» γράφει Γιάννης Μπράχος -πρώην Γενικός Γραμματέας Διεθνών Οικονομικών Σχέσεων Υπουργείου Εξωτερικών- στο ΑΠ.

«Ακόμα και αν δεν προσφύγει η Ελλάδα στον ESM, υπενθυμίζεται ότι τα κράτη της ευρωζώνης υπάγονται στον προληπτικό μηχανισμό δημοσιονομικής διόρθωσης σε περίπτωση δυσμενούς εξέλιξης του χρέους, όπως άλλωστε ρητά υπενθυμίζει η ανακοίνωση του Eurogroup τον Ιούλιο του 2018. Αυτός ο μηχανισμός είναι ο περιβόητος «κόφτης» κοινωνικών δαπανών του προϋπολογισμού σε περίπτωση δυσμενούς εξέλιξης του χρέους. Ο «κόφτης» ενεργοποιείται αυτόματα σε περίπτωση σημαντικών υπερβάσεων στο χρέος.

Και καταλήγει; «Είναι ερώτημα κατά πόσον η κυβέρνηση την κρίσιμη στιγμή θα ανταποκριθεί στα καθήκοντα της ή θα αποδράσει των ευθυνών της μέσω εκλογών. Αν η κυβέρνηση αποτύχει στο έργο της τότε μετά την πανδημία η χώρα θα βιώσει την πανδημία των μνημονίων, όπως και αν ονομαστεί’.

Η κυβέρνηση έχει αποτύχει ήδη στο έργο της πριν τον κορονοϊό αφού αντί για ανάπτυξη 4% έφερε ύφεση -που πλέον ξεπερνά το 10% κι αντί για μείωση φόρων θα αναγκασθεί να επιβάλλει νέους φόρους. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης χρησιμοποίησε την πανδημία για να κρύψει την αποτυχία του πίσω από την «επιτυχία» του στην αντιμετώπιση μιας συμφοράς -που δεν έχει ακόμη πάρει όλες τις διαστάσεις της.

Η αμφισβήτηση της «επιτυχίας» όχι μόνο από την αντιπολίτευση μαζί με την εικόνα μιας πελαγωμένης κυβέρνησης μπορεί να πάρει μορφή χιονοστιβάδας όταν αποκαλυφθεί το μέγεθος της καταστροφής.

«Το ενδεχόμενο της πρόωρης κάλπης όχι απλώς βρίσκεται στο τραπέζι για το προσεχές φθινόπωρο, αλλά γίνονται πλέον συζητήσεις και για εκλογικό αιφνιδιασμό στις αρχές καλοκαιριού, όταν -καλώς εχόντων των πραγμάτων- θα έχει αρχίσει να εμβολιάζεται ένα τμήμα του πληθυσμού, γεγονός που θα δίνει τη δυνατότητα στο κυβερνητικό επιτελείο να δημιουργήσει κάποιο κλίμα προσδοκιών!» γράφει στο Ieidiseis.gr ο Bασίλης Σκουρής.

Με τις εικόνες πολέμου στα νοσοκομεία και την εικόνα του «Σωτήρα» να καταρρέει -με πυρά από το ίδιο του το κόμμα- ο Κυριάκος Μητσοτάκης, ο «μεταρρυθμιστής» χωρίς μεταρρύθμιση δεν έχει άλλη επιλογή: ή θα πιει το ποτήρι ολόκληρο με τον κίνδυνο να τον αποκαθηλώσουν όσοι τον υποστήριξαν ή θα πάει σε εκλογές -όσο οι δημοσκοπήσεις δείχνουν πως χάνει μονάδες, αλλά «αντέχει» -όπως ανέλυσε την τελευταία δημοσκόπηση μια φιλική του εφημερίδα.

Αν πράγματι πάμε σε εκλογές το καλοκαίρι μένουν τουλάχιστο έξι μήνες με ραγδαίες -και τραγικές- εξελίξεις που οδηγούν στον κίνδυνο μιας νέας χρεοκοπίας -όταν το άλλοθι του κορονοϊού δεν θα υπάρχει.

Το ερώτημα λοιπόν για το νέο μνημόνιο δεν είναι αν θα έρθει, αλλά αν θα έρθει πριν ή μετά από εκλογές -που όπως πάντα θα έχουν εκπλήξεις. Ανάμεσα στις γραμμές των δηλώσεων ορισμένων κυβερνητικών και παραταξιακών στελεχών μαζί με την αγωνία του «δεν πάμε καλά, Κυριάκο» προβάλλει η μεταμητσοτακική εποχή.

Και η ελπίδα αυτή να έρθει χωρίς τη νέα κατάρρευση της Νέας Δημοκρατίας και της «μεσαίας τάξης» που είχε ελπίσει σ΄αυτόν. Πράγμα που σημαίνει τον Κυριάκο Μητσοτάκη θα τον ρίξει η ίδια Δεξιά την οποία διέψευσε -κι όχι η αντιπολίτευση που ακόμα ψάχνει να βρει τον βηματισμό της.

Υπάρχει βέβαια και το άλλο, το καλό σενάριο: ο Μητσοτάκης, ο νέος Βενιζέλος, ο «Μωυσής» είναι πράγματι ο Μεταρρυθμιστής, ο Ηγέτης που κατάφερε την αναμόρφωση της χώρας, τη «Φωτεινή Ελλάδα» με ανάπτυξη, επενδύσεις, «καλές δουλειές για όλους».

Ξεχάστε το αυτό το όνειρο. Ο σώζων εαυτόν σωθήτω.


·