Του Νίκου Λακόπουλου
Λίγες μέρες από τη φετινή Γιορτή της Δημοκρατίας μια δημοσκόπηση ρωτά “αναλογιζόμενοι την σημερινή πολιτική και οικονομική κατάσταση της χώρας, τι συναισθήματα νιώθετε; Η απάντηση ήταν Απογοήτευση 49%, Θυμός 43%, Απελπισία 24%.
Πενήντα χρόνια από την Μεταπολίτευση η εκκωφαντική αποχή στις εκλογές αποκάλυψε την κρίση του πολιτικού συστήματος ενώ στη 51η Γιορτή τρία κόμματα δεν πήγαν και ένα τέταρτο πήγε με ένα Παλαιστίνιο που δεν του επιτράπηκε η είσοδος και αποχώρησε.
Η χώρα ζει μετα την οικονομική, την πολιτική χρεοκοπία καθώς όλοι οι ιδρυτικοί μύθοι της Μεταπολίτευσης κατέρρευσαν με τη βασική διαπίστωση πως η πολιτική δεν μπορεί να αλλάξει τον κόσμο. Οι πολιτικές πλατείες είναι άδειες, οι πολίτες έγιναν τηλεθεατές και τα κόμματα μοιάζουν με άταφους νεκρούς.
Ο λαός δεν ζητά πια την Αλλαγή, καθώς ο ρομαντισμός μπορεί να είναι επικίνδυνος γιατί οδηγεί στην διάψευση, την ήττα και την προδοσία και οι πολίτες θέλουν σταθερότητα με την βεβαιότητα για την πλειοψηφία πως τίποτα δεν αλλάζει σ΄αυτή τη χώρα.
Σαράντα χρόνια μετά την Αλλαγή η Δεξιά είναι εδώ, η Ακροδεξιά γνωρίζει εκλογικές νίκες στην Ευρώπη και η Αριστερά βρίσκεται σε υποχώρηση ηττημένη αυτή τη φορά όχι μόνο οργανωτικά και πολιτικά, αλλά ιδεολογικά -μετά την αποτυχημένη προσπάθεια να κυβερνήσει.
Ο χιμαιρικός κόσμος των κινημάτων -που συχνά έμοιαζαν με τυχοδιώκτες- τις δεκαετίες ΄60 και ΄70 θρυμματίστηκε από τον ρεαλισμό και τον “πραγματισμό”. Η κοινή λογική πλέον μοιάζει να είναι η βάση ενός συντηρητισμού που από την ελευθερία προτιμά την ασφάλεια και από την αλλαγή την σταθερότητα.
Το νέο μοιάζει έτσι με απειλή, το μέλλον τρομάζει και η επιστροφή σε ένα μυθοποιημένο παρελθόν γεννά κόμματα οπισθοδρομικά, αγωνία για την πατρίδα απέχθεια για την πολιτική.
Όταν το μέλλον μοιάζει με επιστροφή
Περίπου έξι στους δέκα δεν εκφράζονται από τα σημερινά κόμματα, ενώ τόσοι είναι όσοι αναζητούν ένα νέο πολιτικό φορέα που δεν είναι ένα νέο κόμμα από τον Αλέξη Τσίπρα, ούτε το φημολογούμενο κόμμα Σαμαρά.
Ούτε το ΠΑΣΟΚ, ούτε ο ΣΥΡΙΖΑ μπορούν να γυρίσουν πίσω και από ό,τι φαίνεται δεν μπορούν να πάνε και μπροστά. Η άνοδος της Πλεύσης Ελευθερίας αποδεικνύει περισσότερο την ανάγκη ενός νέου πολιτικού φορέα, παρά μια στέρεη πολιτική πρόταση.
Το ερώτημα είναι πώς μπορεί να δημιουργηθεί ένας νέος πολιτικός φορέας, με ποια ηγεσία και ποιο πολιτικό πρόταγμα καθώς το μέλλον δεν μπορεί να βρίσκεται πίσω και μια νέα πολιτική πρόταση δεν μπορεί να κινείται γύρω από την ιδέα της επιστροφής.
Δεν θα υπάρξει “ξανά” για το ΠΑΣΟΚ, ούτε για τον ΣΥΡΙΖΑ και η ιδέα για μια τρίτη τετραετία Μητσοτάκη μπορεί να ακούγεται μακάβρια, αλλά ενώ το 77% των πολιτών θεωρεί ότι η κυβέρνηση συγκαλύπτει το έγκλημα στα Τέμπη, το 30% δηλώνει πως θα την ξαναψηφίσει.
Δεν έχει ξανασυμβεί να έχει φθορά η κυβέρνηση και να χάνει η αντιπολίτευση και αν φάνηκε κάτι στα χρόνια της κρίσης είναι πόσο εύκολα κατακρημνίζονται ή δημιουργούνται κόμματα σαν πεταλούδες και πόσο ρευστά είναι τα πράγματα στην πολιτική ζωή.
Η Γιορτή που έμοιαζε με κηδεία
Το πολιτικό σκηνικό αλλάζει και από το ένα κυρίαρχο κόμμα οδηγούμαστε σε μια φάση όπου κανένα κόμμα δεν είναι κυρίαρχο -που σημαίνει ότι ο παίχτης που θα κερδίσει το παιχνίδι στο μέλλον δεν κάθεται σήμερα στο πολιτικό τραπέζι.
Αυτό που έχει συμβεί τα τελευταία χρόνια είναι το πέρασμα από τα κόμματα-στρατόπεδα γύρω από το τείχος Δεξιά- Αριστερά σε κόμματα νέου τύπου που δημιουργούνται με ένα πληκτρολόγιο που είναι σχεδόν όλα “κυβερνητικά”.
Η ιδεολογία υποχωρεί για την κυβερνησιμότητα και τα κόμματα ομοιομορφοπούνται σε πανομοιότυτα προγράμματα με ρεαλισμό όπου τις “λύσεις” δεν δίνει κάποιο πολιτικό όραμα -που καταδικάζεται εκ των προτέρων ως χίμαιρα, αλλά οι δημοσκοπήσεις.
Το πρόβλημα είναι πως τώρα πια όχι δύο, αλλά τρία κόμματα κυβέρνησαν αλλά απέτυχαν και η επιμονή να ξανακυβερνήσουν μπορεί να αποτελεί το βασικό πολιτικό πρόβλημα της χώρας που χρειάζεται ένα νέο πολιτικό όραμα.
Η φετινή Γιορτή της Δημοκρατίας, με σουβλάκια και κρασί από το Κτήμα Αβέρωφ και πρόεδρο τον Κωνσταντίνο Τασούλα έμοιαζε πιο πολύ με μνημόσυνο ή με κηδεία παρά με πραγματική γιορτή.
Πιθανόν το μήνυμα της επετείου να το εξέφρασε η Μαρία Καρυστιανού, ένα πρόσωπο με ιδιαίτερο πολιτικό λόγο, χωρίς ρόλο που με λίγα λόγια στην ανάρτησής της είπε πως “επί της ουσίας, δεν υπάρχει Δημοκρατία στην Ελλάδα. Η Ελλάδα νοσεί!
Στην εξουσία βρίσκονται αδίστακτοι άνθρωποι που διαπράττουν εγκλήματα κατά της κοινωνίας και των πολιτών, το καλό των οποίων όφειλαν να προστατεύουν. Εξίσου αδίστακτοι οι συνεργοί που τους βοηθούν να τα συγκαλύψουν. Αυτοί που βεβηλώνουν τη Δημοκρατία, αυτοί σήμερα γιορτάζουν την συγκάλυψη και την διαπλοκή”.
Κάτι συμβαίνει, αλλά δεν ξέρουμε τι. Οι “κακοί” ομόρφυναν πολύ τελευταία και δεν ξεχωρίζουν πολλοί απο τους “καλούς”, ιδιαίτερα αν έχουν καλούς επικοινωνιολόγους.