Toυ Ιωάννη Δαμίγου
Πόσο απλό και εύκολο είναι να διαφεντεύει η καθεστηκυία τάξη, την κοινή και κενή γνώμη, μέσω των καθημερινών μα και μόνιμων “Δούρειων Ίππων”; Των επιβαλλόμενων αντιαισθητικών, γλώσσας, ύφους και ιδεολογίας, απαίδευτων τηλεοπτικών παρουσιαστριών και παρουσιαστών, του χείριστου passatempo; Που, όμως, τεχνουργείται και εφαρμόζεται από επιτήδειους κρατικοδίαιτους “επιχειρηματίες” ταγούς, έναντι αδαών και υπερήλικων τηλε-θυμάτων, παρα-πολιτών;
Το κλασικό πειθήνιο όργανο-εργαλείο τηλεόραση, αποτελεί το ορμητήριο των μισθωμένων αδρά “Mega-Fiers”, των ανηλεώς επιτιθέμενων εμπρηστών καθημερινά, που πυρπολούν ευθέως και κατακαίνε, αυτά τα ελάχιστα εναπομείναντα κεκτημένα μας. Υγεία, παιδεία, μισθούς, συντάξεις, και πάσης φύσεως κοινωνικά αγαθά. Ο εκούσια αποδεκτός μηχανισμός αποχαύνωσης, καθώς διαθέτει τη μοναδική δύναμη να διαμορφώνει την κοινή γνώμη, να επιβάλλει ομοιογενή καταναλωτικά πρότυπα και να κατευθύνει τις κοινωνικές συμπεριφορές χωρίς τη χρήση φυσικής βίας, μα με αυτής της πνευματικής. Μέσα από την επιλεκτική προβολή της επικαιρότητας, το μέσο αυτό δεν μεταδίδει απλώς πληροφορίες, αλλά κατασκευάζει μια εναλλακτική πραγματικότητα, η οποία πειθαρχεί τη σκέψη των πολιτών και εξασφαλίζει την κοινωνική συμμόρφωση. Προωθεί συγκεκριμένα καταναλωτικά μοντέλα και στυλ ζωής (Life Style), μετατρέποντας τους ήδη προβληματικούς πολίτες σε παθητικούς καταναλωτές. Εκτοπίζει την αδύναμη κριτική ικανότητα και την πνευματική ιδιαιτερότητα, δημιουργώντας μια ομοιόμορφη μάζα με κοινές ανούσιες επιθυμίες. Η συνεχής προβολή κρίσεων, εγκληματικότητας και απειλών καλλιεργεί το αίσθημα ανασφάλειας, κάνοντας τους θεατές πιο δεκτικούς σε αυστηρά μέτρα ελέγχου και υποταγής. Η υπεραφθονία ασύνδετων πληροφοριών, σπαταλά την ενέργεια του εγκεφάλου και εξασθενεί την ικανότητα βαθιάς κατανόησης των κοινωνικοπολιτικών προβλημάτων. Καθορίζει ποια θέματα είναι σημαντικά και ποια πρέπει να αγνοηθούν, επιβάλλοντας τη δική της ατζέντα στην κοινή γνώμη, για όσο χρειαστεί, πολλές φορές. Αλλά και τα σύγχρονα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (social media) έχουν κληρονομήσει τον ρόλο της τηλεόρασης, εξελίσσοντας τον πειθαναγκασμό από μαζικό σε ατομικό δήθεν. Ενώ η τηλεόραση επέβαλλε μια ενιαία γραμμή σε όλους, τα κοινωνικά δίκτυα με την σειρά τους, χειραγωγούν τον κάθε χρήστη ξεχωριστά, χρησιμοποιώντας τα δικά του δεδομένα! Τα δίκτυα όμως, δείχνουν μόνο περιεχόμενο που συμφωνεί με τις απόψεις του χρήστη. Αυτό εγκλωβίζει τη σκέψη, πολώνει την κοινωνία και εκμηδενίζει τον αντίλογο. Πιο εξειδικευμένα, ο χρήστης νιώθει ελεύθερος επειδή επιλέγει τι θα δει και τι θα δημοσιεύσει. Στην πραγματικότητα, η προσοχή του κατευθύνεται πλήρως από αλγορίθμους, που στοχεύουν στην παρατεταμένη παραμονή στην πλατφόρμα. Ας γνωρίζουν κάποιοι, πως κάθε “κλικ”, “like” και δευτερόλεπτο θέασης καταγράφεται. Τα δεδομένα αυτά χρησιμοποιούνται για την ψυχολογική χαρτογράφηση και την απόλυτη χειραγώγηση της καταναλωτικής και πολιτικής συμπεριφοράς. Ο έλεγχος δεν ασκείται πλέον μόνο από την οθόνη προς τον θεατή, αλλά από τους ίδιους τους χρήστες μεταξύ τους. Η ανάγκη για κοινωνική αποδοχή (likes) και ο φόβος της δημόσιας κατακραυγής (cancel culture), επιβάλλουν τη συμμόρφωση, θα σας έχει τύχει, έτσι; Πλήθος λοιπόν “Mega-Fiers”, ενεδρεύει σε κάθε βήμα ψευδαίσθησης ελευθερίας και εθιστικής προβολής του “εγώ”. Πλήρωσες κιόλας από πάνω την πλέον σύγχρονη συσκευή, για να έχεις καλύτερο χρώμα στο ασπρόμαυρο της ζωής σου, για καλύτερο ήχο του άοσμου οχετού. Πληρώνεις και πάγιο, για να σε προσβάλλουν με τις κακόγουστες και προκλητικά ηλίθιες διαφημίσεις, καθώς εκπαιδεύτηκες να μνημονεύεις την ανοησία και την ασχήμια. Παρακολουθείς εναγωνίως το δελτίο καιρού σε σήριαλ σχεδόν, χωρίς να σπέρνεις, να βάζεις λίπασμα, να ποτίζεις ή να θερίζεις! Πρέπει να ξέρεις οπωσδήποτε, για την πιθανότητα υετού ή τα ποσοστά υγρασίας, ξηρασίας και πνοή ανέμων. Ενώ ζεις, στα μπετά και στις ασφάλτους. Μόλις εχθές, ένας επιεικώς αχρείος και θρασύτατος “παρουσιαστής” χλεύασε το δυστυχώς ανόητο κοινό του, λέγοντας πως “και ένας καφές στο μπαλκόνι για έναν συνταξιούχο κι αυτό είναι διακοπές”! Σαν τι άλλο να προσθέσει και να ανεχθείς, ως μονάδα μέτρησης της βλακείας σου; Υπήρξαν… αντιδράσεις, στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης! Μήπως παύτηκε; Μα σύνελθε ανόητε!
Έτσι αγόγγυστα σε έπεισαν, πως το κλίμα φταίει για τις πυρκαγιές, ο πόλεμος για την ακρίβεια, τα στενά του Ορμούζ για την αύξηση της βενζίνας και η μαύρη η μοίρα σου για τον μισθό σου ή την σύνταξή σου. Ξερνούν από την συσκευή σου τα λύματά τους, στο σαλόνι σου, στην κουζίνα σου και στην κρεβατοκάμαρά σου ακόμα. Αλλά παίρνεις το αίμα σου πίσω, όταν μουντζώνεις την συσκευή ή ξερνάς στο διαδίκτυο τις επιθετικές και ηρωικές σου δημοσιεύσεις! Ικανότατε και τυχερέ επαναστάτη comics, εσύ τους ακούς, αυτοί όμως σε αγνοούν, με ένα επιδοματικό χαρτζιλίκι! Έχω ακούσει, πως πολλοί αφήνουν ανοιχτή την τηλεόραση, να “μουρμουρίζει” από συνήθεια! Πυκνοί καπνοί! Φωτιά στα μπατζάκια σου! Κάνε μια τούμπα ακόμα κοψοχέρη, έτσι μπράβο …